Deze pagina gaat dieper in op de veranderingen van roken onder leerlingen vergeleken met eerdere jaren.
Lees aan het einde van deze pagina meer over gebruikte begrippen en methodewijziging.
Op deze pagina:
Let op: er zijn nieuwe kerncijfers over 2025, deze zijn afkomstig uit het HBSC-onderzoek. Deze cijfers uitgesplitst naar geslacht, leeftijd en schoolniveau vindt u hier. Ook de nieuwste trendtabellen zijn hier te vinden.
Totaal
Het percentage leerlingen van 12 tot en met 16 jaar dat ooit heeft gerookt, is in 2023 (16,1%) lager dan in 2003 (43,7%). De daling heeft vooral plaatsgevonden tussen 2003 en 2017 (17,3%). Tussen 2017 en 2023 schommelt het percentage tussen de 16 en 17%.
Het percentage leerlingen dat in de laatste maand heeft gerookt is in 2023 (8,5%) ook fors lager vergeleken met 2003 (18,9%) De daling heeft vooral plaatsgevonden tussen 2011 (16,9%) en 2015 (10,6%). Vanaf 2017 schommelde het percentage rond de 8 à 9%. Het percentage scholieren dat dagelijks rookt, volgt een vergelijkbaar patroon als roken in de laatste maand en schommelt de sinds 2017 rond de 2%.
Geslacht
Als we vergelijken met eerdere jaren, is voor jongens en meisjes eenzelfde beeld te zien voor roken (ooit, in laatste maand en dagelijks).
Leeftijd
Als we kijken naar de verschillende leeftijden, zien we dat het roken ooit in het leven en in de laatste maand onder scholieren in 2023 lager is dan in 2003. Vanaf ongeveer 2017 lijkt de daling voor alle leeftijden tot stilstand te zijn gekomen. Onder 16-jarigen was in 2021 een tijdelijke toename te zien in roken.
Startleeftijd
De gemiddelde leeftijd waarop leerlingen voor het eerst een sigaret opsteken is in de laatste jaren gestegen. In 2023 zijn leerlingen gemiddeld anderhalf jaar ouder als zij gaan roken dan in 2003 (13,4 jaar versus 11,8 jaar). Dit is vrijwel gelijk voor jongens (van 11,6 naar 13,2 jaar) als meisjes (van 12,0 naar 13,5 jaar). De stijging in de startleeftijd tussen 2003 en 2023 heeft vooral plaatsgevonden tussen 2003 en 2019. Tussen 2019 en 2023 is de startleeftijd vrijwel gelijk gebleven.
In 2023 zijn scholieren gemiddeld ouder als zij beginnen met dagelijks roken vergeleken met 2003. Tussen 2019 en 2023 is de startleeftijd van dagelijks roken vrijwel gelijk gebleven.
Methodewijziging
In 2023 is er een aantal veranderingen geweest in de inhoud en afname van de vragenlijst. Dit kan invloed hebben gehad op de resultaten (lees meer). Gegevens uit scholierenonderzoek uit 2025 (HBSC) blijken echter grotendeels in lijn te liggen met die van 2023. Hiermee lijkt het erop dat de invloed van de methodewijzigingen in 2023 op de resultaten beperkt is geweest.
Begrippen
Ooit: tenminste 1 keer gebruikt in het hele leven.
Laatste maand: gebruikt in de maand voorafgaand aan het onderzoek.